Układ budynków

Autor: | Opublikowane w Wymagania estetyki Brak komentarzy

uklad-budynkowRozumie się samo przez się, że budynki nie muszą stać jak żołnierze w szeregu, lecz można wprowadzić urozmaicenia, cofając czy też wysuwając całe budynki lub ich części.

Wdzięczne obrazy miasta powstają przez to, że większe albo wyżej położone budynki, np. kościoły i ich wieże, zamki na wzniesieniach itp., lub ich części wyglądają z poza niższych budowli na place i ulice. (Taki uroczy widok przedstawia w Wiedniu stary romański kościół św. Michała, który z poza stojących pod nim budynków przeziera w ulicę Stallburg-gasse).

układanie bruku

Na placach i ulicach należy też utworzyć prospekty (weduty) na piękne punkty widoku w dali. Dają one estetyczne zadowolenie i tworzą walory piękna, a miasto zyskuje przez nie osobliwy wdzięk. Na końcu takich prospektów mogą stać monumentalne lub inne budynki, pomniki, studnie, ogrody lub grupy drzew; mogą one być skierowane ku pięknym miejscom w dalszej okolicy, szczególnie ku szczytom gór.
Nie mniej jak o urządzenie wnętrz budynków, należy też dbać o wyposażenie i ozdobienie placów i ulic, aby nie szpeciły ogólnego widoku, lecz owszem podnosiły jego piękność.

Place i ulice miasta to nie są jedynie powierzchnie brukowane, szutrowane lub wysypane piaskiem pomiędzy rzędami domów, lecz ze względów użyteczności i piękna, potrzeba im wielorakiej ozdoby, której dostarczają dzieła przyrody i sztuki. Są to niejako sprzęty ulic i placów.

układanie bruku

Są nimi: aleje, grupy drzew i pojedyncze drzewa, ogródki przed domami, pasy trawnikowe wzdłuż szeregów drzew lub wieńce trawników naokoło drzew, klomby z kwiatami; większe i mniejsze pomniki, słupy pamiątkowe, studnie monumentalne z wodą płynącą i wodotryski; słupy do oświetlenia, latarnie ścienne, słupy do reklam, tablice do ogłoszeń, drogowskazy, słupki ochronne, wysepki bezpieczeństwa; budki na sprzedaż napojów orzeźwiających, kwiatów, gazet, tytoniu itp.; poczekalnie tramwajowe; miejsca ustępowe (nad i pod ziemią); balustrady, poręcze, kraty, oparkanienia; w końcu dorywcze urządzenia na wielkie uroczystości, jako to: bramy tryumfalne, wejścia honorowe, namioty na uroczystości, maszty do chorągwi, naczynia do palenia ogni itd.